یکی از کهنسال‌ترین مهاجران ایرانی-کانادایی در ۱۱۳ سالگی درگذشت

Aug 17, 2019

محمد تاج‌دولتی

انسان‌هایی که در جهان زندگی پس از صد سالگی را تجربه می‌کنند، کم شمارند. در این میان مردانی که از مرز صد سالگی عبور می‌کنند کم شمارترند. تعداد ایرانیانی که یک قرن زندگی را پشت‌سر می‌گذارند از میانگین کهنسالان صد سال به بالا در جهان کم‌تر است. و طبعا در میان ایرانیان مهاجر، کهنسالان بالای صد سال نادرند.

یکی از کهنسال‌ترین مردان ایرانی( اگر نه کهنسال‌ترین) دو روز پیش در شهر تورنتو در سن ۱۱۳ سالگی آخرین برگ دفتر زندگی‌اش را نوشت و رفت.

محمد محی‌الدین، متولد سال ۱۲۸۶ شمسی برابر با ۱۹۰۶ میلادی بود. یعنی در سالی که انقلاب مشروطه در ایران پا می‌گرفت در شهر تفرش به دنیا آمده بود.

در سال ۱۳۱۴ شمسی از دانشکده افسری دوران رضا شاه با درجه ستوان دومی فارغ‌التحصیل شده بود و تا درجه امیری در ارتش خدمت کرده بود.

محمد محی‌الدین را در بحبوحه‌ی صد و شش- هفت سالگی چند بار دیده بودم و دو سه بار ساعاتی با هم گپ زده بودیم. در سال‌هایی که در بنیاد پریا بودم، روزهای جمعه هرهفته روز شهروندان ارشد بود. ۵۰-۶۰ نفری از زنان و مردان سالمند جامعه ایرانی- کانادایی بزرگشهر تورنتو از صبح می‌آمدند و دورهمی داشتند با بازی و سرگرمی و  دیدار و نقل خاطرات، تا ساعات عصر که برخی‌هاشان به سختی دل می‌کندند که بروند.

در یکی از همین جمعه‌های شلوغ و پر رفت و آمد، میان تلفن‌ها و کارهای گوناگون در دفتر بنیاد مشغول بودم که آقای محی‌الدین( که با اعضای خانواده‌شان آشنا بودم و خود ایشان را هم چند بار دیده بودم)، با پرونده‌ای زیر بغل وارد شد و گفت فلانی شما هستی؟ گفتم بله. گفت آقای تبریزی(بنیانگذار و مدیرعامل بنیاد) گفته بیایم پیش شما.

نشست و بلافاصله پوشه زیر بغل‌اش را گشود و ده‌ها صفحه کاغذ دست‌نویس را بیرون آورد و گفت می‌خواهم کتابم را چاپ کنم. گفتم ما که اینجا کتاب چاپ نمی‌کنیم. محکم گفت:«می‌دانم. آقای تبریزی گفته شما که اهل قلم و نوشتن هستی این نوشته‌ها را ببینی و نظرت را بگویی که چطور باید برای چاپ آماده شود».

گفتم امروز که با این شلوغی فرصت نیست صحبت کنیم. شما در میان دوستان هم سن و سال باشید تا وقتی خلوت‌تر شد با هم صحبت کنیم. برخاست و گفت وسط هفته بیایم خوب است؟ گفتم بله. برخاست و نوشته‌ها را لای پوشه گذاشت و از دفتر خارج شد.

GreenFlow

چند روز بعد آمد. نشستیم به صحبت. شیرین سخن بود و شروع کرد خودش را معرفی کردن و توضیح داد که این نوشته‌ها خاطرات بیش از ۸۰ سال زندگی اوست و می‌خواهد برای نسل جوان بازگو کند. چند صفحه از دست‌نویس‌هایش را داد که بخوانم و مفصل در باره‌شان توضیح می‌داد.

می‌دانستم که یکی از ویژگی‌های کهنسالی فراموش کردن خاطرات نزدیک و به خاطر داشتن دقیق خاطرات دور و گذشته است. اما باور نمی‌کردم که کسی در سن صد و شش هفت سالگی تا حد شگفت‌انگیزی خاطرات ۷۰ یا ۸۰ سال پیش را بیاد داشته باشد و انگار که فیلمی در پشت پرده چشمانش نمایش داده می‌شود، جزئی‌ترین نکته‌های یک رویداد یا ترسیم چهره و اخلاق و کردار فردی را به دقت بازگو کند.

دیدار‌هایمان یکی دو جلسه دیگر هم ادامه داشت و با هر پرسش کنجکاوانه من انباری از خاطره‌های دور زندگی حرفه‌ای و نظامی و وضعیت اجتماعی دوران رضا شاه را تعریف می‌کرد. از ایران که صحبت می‌کرد قطره اشگی از چشمانش سرازیر می‌شد. در این فکر بودم که با فرزند مرحومش و دیگر اعضای خانواده صحبت کنم تا اگر موافق باشند و باشد، حرف‌ها و خاطرات شفاهی‌اش را ضبط و ثبت کنم.

مدتی گذشت و دیگر خبری از آقای محی‌الدین نشد. سراغش را گرفتم و گفتند کهولت سن یاری‌اش نمی‌کند. اما سرحال بود و قبراق. می‌گفت هرگز بیمار نشده و دارو مصرف نکرده است. حس شنوایی‌اش ضعیف بود اما سمعک و عینک نداشت. رفتارهای نظم نظامی را در صحبت کردن و راه رفتن و برخوردها سعی می‌کرد حفظ کند.

گذشت تا مراسم جشن نوروزی سال ۲۰۱۸ که از طرف نخست وزیر سابق انتاریو و دکتر رضا مریدی ترتیب یافته بود که دوباره آقای محی‌الدین را دیدم. سلامی دادم و خودم را معرفی کردم که طبعا به خاطر نیاورد.

برادرم جمشید که عکاس است و با من بود را به آقای محی‌الدین معرفی کردم و خواستم اجازه دهد چند عکس از او بگیرد. دوربین را که دید گفت «بله حتما. این‌طور بنشینم خوب است؟» گفتم بله فقط اگر ممکن باشد کلاه شاپوی خودتان را هم بگذارید سرتان. لبه کلاهش را درست کرد و برسر گذاشت با ژستی آماده و گفت:«ولی پاپیون ندارم». گفتم مهم نیست همین‌طور خیلی خوب است. 

تصویرهایی که در اسلاید شو این مطلب هست، حاصل آخرین دیدار ما با آقای محمد محی‌الدین بود.

ایرانی مهاجری، که به احتمال بسیار کهنسال‌ترین مهاجر ایرانی بود که با دنیایی خاطره و سرشار از حس میهن دوستی، در سیزدهمین سال سده دوم زندگی‌اش، در آرامش و میان عزیزانش درگذشت. یادش گرامی.

کانادا ۱۵۷ ساله شد

کانادا ۱۵۷ ساله شد

با اینکه ۱۵۷ سال از آغاز تشکیل کشور کانادا می‌گذرد، اما از سال ۱۹۸۲ میلادی روز اول ژوئیه هرسال بعنوان «روز ملی» کانادا جشن گرفته می‌شود.

سازوكار پروپاگاندا

سازوكار پروپاگاندا

در جهان ِ به اصطلاح آزاد غرب، آيا به واقع آزادى بيان و تفكر وجود دارد؟ از سانسورهاى پوشيده در لفاف اخلاق، نژاد پرستى، فوبياى مذهبى و… چگونه بايد عبور كرد؟ حتا قلم به دستان هم گرفتار سانسورهاى تاخوداگاه هستند. زيستن به شيوه “خويشتن” بسيار دشوار شده.

دادخواهی، امتداد مبارزه

انجمن دانشجویان ایرانی دانشگاه تورنتو، با همکاری گروه «فستیوال کیان»، بمناسبت ۲۵ آبان و گرامیداشت یاد جان‌باختگان جنبش «زن، زندگی، آزادی» روز پنجشنبه ۱۶ نوامبر مراسمی با حضور تعدادی از اعضای خانواده‌های جان‌باختگان جنبش مهسا و شرکت ده‌ها تن از ایرانیان، در دانشگاه تورنتو برگزار کردند.

آمریکا یک شی ناشناس را در آسمان کانادا ساقط کرد

فرماندهی دفاع هوافضای آمریکای شمالی (NORAD) به‌دستور جاستین ترودو یک شی ناشناس که وارد حریم هوایی کانادا شده بود را بر فراز قلمرو «یوکان»، در شمال غرب کانادا، در نزدیکی آلاسکا، سرنگون کرده است.

برندگان جوایز فستیوال بین‌المللی فیلم در تورنتو

دومين دوره فستیوال بین‌المللی فیلم AGIFF روز یکشنبه سوم ژوئیه ۲۰۲۲ در تورنتو پایان یافت و جوایز برندگان بخش‌های مختلف اهداء شد.

بیانیه شورای ملی مطبوعات و رسانه‌های قومی کانادا درباره درگیری‌‌‌‌‌های جهانی

ما اعضای شورای ملی مطبوعات و رسانه‌های قومی کانادا عمیقاً نگران جنگ‌ها و درگیری‌های امروز جهان هستیم. تازه‌ترین آنها جنگ بین اسرائیل و حماس در غزه، و همچنین در اوکراین و هر بخش دیگری از جهان است.

تحریم‌های تازه کانادا علیه جمهوری اسلامی

روز پنجشنبه ۲۵ آوریل، ملانی جولی، وزیر امور خارجه کانادا، اعلام کرد که این کشور تحت مقررات تدابیر اقتصادی ویژه (ایران)، تحریم‌های بیشتری را علیه ایران اعمال می‌کند.

جایزه ساخاروف برای مهسا امینی به وکیل خانواده او اهدا شد

روز سه شنبه در مراسمی که در پارلمان اروپا برگزار شد صالح نیکبخت، وکیل خانواده مهسا امینی، در غیاب پدر و مادر مهسا ژینا امینی جایزه ساخاروف سال ۲۰۲۳ را دریافت کرد.

جامعه و گفتمان دموکراتیک نیاز به رهبری جمعی دارد، نه رهبری فردی

محور این گفتگو، وضعیت اپوزیسیون درون و بیرون از ایران، دو قطبی شدن روزافزون دیاسپورای ایرانی، وظیفه ایرانیان خارج از کشور برای حمایت از مطالبات آزادیخواهانه مردم ایران، دوگانه سلطنت و جمهوری‌خواهی برای آینده ایران، خطرهای دوران گذار پس از جمهوری اسلامی و چند موضوع دیگر است.

کانادا کمک‌های مالی به مؤسسات تحقیقاتی چینی، ایرانی و روسی را قطع می‌کند

دولت فدرال کانادا بیش از ۱۰۰ مؤسسه تحقیقاتی چینی، ایرانی و روسی را به عنوان یک تهدید برای امنیت ملی کانادا دسته‌بندی کرده است.

پی‌آمدهای تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران از سوی کانادا چه خواهد بود؟

پی‌آمدهای تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران از سوی کانادا چه خواهد بود؟

اعلام رسمی قرار دادن سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، در لیست سازمان‌های تروریستی از سوی دولت کانادا، در روز چهارشنبه ۱۹ ژوئن، با استقبال بسیاری از فعالان و نهادهای سیاسی و حقوق بشری مخالف جمهوری اسلامی در کانادا و خارج از کانادا روبرو شده است.

زاد روز ری‌یرا اسماعیلیون

زاد روز ری‌یرا اسماعیلیون

ری‌یرا اسماعیلیون، تنها فرزند #حامد_اسماعیلیون ، اگر قربانی جنایت سرنگونی پرواز پی‌اس ۷۵۲ نشده بود، حالا ۱۴ ساله می‌شد.

استخدام قضات بیشتر برای دادگاه انتاریو

استخدام قضات بیشتر برای دادگاه انتاریو

دولت انتاریو روز پنجشنبه ۳۰ مه اعلام کرد بیش از ۲۹ میلیون دلار بودجه برای تعیین دستکم ۲۵ قاضی جدید و استخدام ۱۹۰ دستیار دادستان عمومی، برای دادگاه انتاریو جهت حمایت از قربانیان و کارکنان دادگاه اختصاص می‌دهد.

گرامیداشت هشتاد سالگی روز بزرگ عملیات نرماندی در جنگ جهانی دوم

گرامیداشت هشتاد سالگی روز بزرگ عملیات نرماندی در جنگ جهانی دوم

بامداد پنجشنبه مراسم هشتادمین سال ۶ ژوئن ، روز بزرگی که نیروهای متفقین عملیات بزرگ آزاد سازی اروپا از اشغال نازی‌ها در جنگ جهانی دوم با حضور جاستین ترودو، نخست وزیر کانادا، شاهزاده ویلیام، ولیعهد بریتانیا و گابریل آتال، نخست وزیر فرانسه در ساحل دریای مانش در نرماندی فرانسه برگزار شد.

دادگاه عالی کانادا درخواست مصادره دارایی‌های ایران برای پرداخت غرامت به قربانیان هواپیمای اوکراینی را رد کرد

دادگاه عالی کانادا درخواست مصادره دارایی‌های ایران برای پرداخت غرامت به قربانیان هواپیمای اوکراینی را رد کرد

دادگاه عالی کانادا، رسیدگی به درخواست تجدید نظر گروهی از خانواده‌های قربانیان پرواز پی‌اس۷۵۲ برای توقیف اموال دولتی و دارایی‌های بانکی جمهوری اسلامی در خاک کانادا برای پرداخت ۲۵۰ میلیون دلار غرامت را نپذیرفت.

کاهش نرخ بهره بانک مرکزی کانادا

کاهش نرخ بهره بانک مرکزی کانادا

بانک کانادا روز چهارشنبه ۵ ژوئن، برای نخستین بار در چهار سال گذشته نرخ بهره‌ پایه خود را کاهش داد، که نشانه‌ای مهم در مبارزه با تورم تلقی می‌شود.

به خبرنامه پرژن میرور بپیوندید

Join our mailing list to receive the latest news and updates

You have Successfully Subscribed!

Share This

Share This

Share this post with your friends!