کانادا در مسیر مهار اعتیاد دیجیتال کودکان

بحران در دنیای فناوری

اعتیاد کودکان و نوجوانان به صفحات ‌نمایش‌ و شبکه‌های اجتماعی، از یک دغدغه خانوادگی و تربیتی عبور کرده و به یک بحران جدی در حوزه بهداشت عمومی تبدیل شده است. بر اساس نتایج پژوهش‌های اخیر که با تحلیل داده‌های بیش از ۹ میلیون کاربر در مجله معتبر «لنست» منتشر شده، استفاده بی‌رویه از ابزارهای دیجیتال، سلامت جسمی و روانی نسل جدید را با مخاطرات بی‌‌سابقه‌ای روبه‌رو کرده است.

در سال‌های اخیر، هم‌زمان با افت محسوس نمرات تحصیلی و کاهش سطح سلامت روانی دانش‌آموزان در جوامعی مانند کانادا، نقش پلتفرم‌های آنلاین بیش از پیش زیر ذره‌بین قرار گرفته است. این بحران باعث شده تا سلامت دیجیتال کودکان در کنار مباحثی مانند کنترل دخانیات در دهه ۱۹۹۰ میلادی سنجیده شود. نقطه‌ای که جامعه به این نتیجه می‌رسد که زیان‌های یک محصول عمومی از منافع آن پیشی گرفته و نیازمند مداخله مستقیم دولت‌هاست.

تاثیرات تخریبی صفحه‌نمایش بر گروه‌های سنی مختلف

تحلیل داده‌های جهانی نشان می‌دهد که درگیر شدن بیش از حد با نمایشگرها در سنین زیر ۱۰ سال، فرآیند رشد شناختی، عاطفی و اجتماعی را کند کرده و اختلالات مزمن خواب را به همراه دارد. اما این آسیب‌ها در رده سنی ۱۰ تا ۲۴ سال ابعاد گسترده‌تری می‌یابد. افزایش نرخ افسردگی، اضطراب شدیدی که از مقایسه‌های آنلاین ناشی می‌شود، کم‌تحرکی، گرایش به رفتارهای پرخطر و حتی افکار مرتبط با خودآزاری و خودکشی از جمله پیامدهای اثبات‌شده این اعتیاد دیجیتال هستند.

بخش عمده‌ای از این مشکل به نحوه طراحی پلتفرم‌های فناوری بازمی‌گردد. ابزارهایی مانند پخش خودکار ویدیوها، اعلانات مداوم، الگوریتم‌های پیشنهاد محتوا و مکانیسم‌های الگوسازی‌شده بر اساس بازی (Gamification)، همگی برای فعال‌سازی سیستم پاداش در مغز و کشاندن کاربر به پیمایش بی‌انتها طراحی شده‌اند. از آنجا که بخش پیشانی مغز کودکان و نوجوانان هنوز به رشد کامل نرسیده، قدرت شناخت آنان برای بازدارندگی و مدیریت زمان مصرف بسیار پایین‌تر از بزرگسالان است. امری که سپر دفاعی فردی را در برابر این ابزارها عملاً بی‌اثر می‌کند.

چالش عدم شفافیت و تجربیات جهانی

یکی از مانع‌های اصلی در مسیر ارزیابی عمق فاجعه، ممانعت غول‌های فناوری مانند متا، گوگل و تیک‌تاک از اشتراک‌گذاری داده‌های واقعی کاربران با پژوهشگران مستقل است. بدون دسترسی به این داده‌ها، تعیین دقیق میزان تاثیرگذاری الگوریتم‌ها بر ذهن نوجوانان دشوار می‌شود. اگرچه برخی کشورها مانند استرالیا، فرانسه و برزیل با تصویب قوانینی چون ممنوعیت مطلق سنی یا منع مراقبت بی‌انتها سعی در کنترل اوضاع داشته‌اند، اما تجربیات اجرایی نشان داده است که کودکان به راحتی با روش‌های فنی محدودیت‌های سنی ساده را دور می‌زنند و در برخی موارد به سمت پلتفرم‌های غیررسمی و ناامن‌تر سوق داده می‌شوند.

از سوی دیگر، تسویه‌حساب‌های حقوقی سنگین در آمریکا، از جمله توافق ۱۸ میلیارد دلاری شرکت متا در دعوای حقوقی متعلق به حفاظت از مصرف‌کنندگان، نشان‌دهنده افزایش فشارهای حقوقی بر روی این شرکت‌ها در سطح بین‌المللی است.

لایحه  C-34: الگوی چندبعدی کانادا برای پاسخگویی فناوری

دولت کانادا با ارزیابی نقاط ضعف تجربیات سایر کشورها، لایحه «شبکه‌های اجتماعی امن» (Bill C-34) را به پارلمان ارائه کرده است. این طرح قانونی برخلاف ممنوعیت‌های یک‌طرفه سنی، رویکرد ساختاری «ایمنی در طراحی» را محور کار قرار داده است.

بر اساس لایحه  C-34، پلتفرم‌های آنلاین و چت‌بات‌های هوش مصنوعی ملزم می‌شوند تا حساب‌های کاربران زیر ۱۶ سال را محدود کنند، مگر آنکه خود پلتفرم بتواند استانداردهای ایمنی و حفاظتی مشخصی را برای ایمن‌سازی محیط خود ایجاد کند. این شرط مشوق، شرکت‌ها را مجبور می‌سازد تا به جای حذف ساده کاربران خردسال، الگوریتم‌ها و ساختار برنامه‌های خود را بازطراحی کنند.

همچنین این لایحه با ایجاد «کمیسیون ایمنی دیجیتال»، اختیارات قانونی لازم را برای نظارت بر پلتفرم‌ها، الزام آن‌ها به شفاف‌سازی داده‌ها برای محققان و رسیدگی به شکایات مردم فراهم می‌آورد. هدف اصلی این قانون، کاهش جدّی مواجهه نوجوانان با ۷ خطای محتوایی اصلی شامل سوءاستفاده جنسی، محتوای مشوق خودآزاری، قلدرمآبی اینترنتی، نفرت‌پراکنی، تشویق به خشونت، تروریسم و انتشار بدون رضایت تصاویر خصوصی تعیین شده است. با پیشبرد این لایحه، کانادا سعی دارد توازن نوینی میان بهره‌مندی از جنبه‌های مثبت فناوری و الزام شرکت‌ها به حفظ سلامت نسل آینده ایجاد کند.

www.persianmirror.ca

* اخبار و گزارش‌های پرژن میرور را در کانال یوتیوب و سایت و صفحات مجازی بخوانید.