
سکوتی که سالی یکبار جهان را فرامیگیرد
راز گلهای سرخ شقایق در «روز یادبود»
در یازدهمین ساعت از یازدهمین روزِ یازدهمین ماه سال، زمانی که عقربههای ساعت روی ۱۱:۰۰ صبح قرار میگیرند، میلیونها نفر در سراسر جهان برای دو دقیقه در سکوتی مطلق فرومیروند. این سکوت فراگیر، ادای احترامی است به جانباختگان جنگها و کشتهشدگان نیروهای مسلح رسمی. مناسبتی که در کشورهای عضو بریتانیای کبیر سابق و اتحادیه کشورهای کامنولث به عنوان «روز یادبود» (Remembrance Day) یا «روز شقایق» (Poppy Day) شناخته میشود.
از پیمان آتشبس ۱۹۱۸ تا شکلگیری یک سنت جهانی
ریشه این سنت تاریخی به پایان جنگ جهانی اول بازمیگردد. در ۱۱ نوامبر ۱۹۱۸، پیمان متارکه جنگ میان آلمان و متفقین امضا شد و شیپور پایان نبرد در ساعت ۱۱ صبح به صدا درآمد. لحظهای که در ادبیات تاریخی به «یازدهمین ساعت از یازدهمین روزِ یازدهمین ماه» معروف شد.
یک سال بعد، پادشاه جورج پنجم در کاخ باکینگهام نخستین مراسم رسمی «روز متارکه جنگ» (Armistice Day) را برگزار کرد. با پایان جنگ جهانی دوم، نام این مناسبت در اکثر کشورهای کامنولث به «روز یادبود» و در ایالات متحده آمریکا به «روز کهنهسربازان» (Veterans Day) تغییر یافت تا تمام خدمتگذاران و قربانیان نبردهای مختلف در طول تاریخ را شامل شود.
راز نمادها: از قطعه شیپور تا مقبرههای خالی
آیینهای روز یادبود سرشار از استعارههای عمیق نظامی و انسانی است. یکی از مرکزیترین بخشهای این مراسم، نواخته شدن نواهای خاص با شیپور است. قطعه «آخرین پست» (Last Post) که به طور سنتی نشاندهنده پایان روز کاری سربازان و آغاز پاسداری شبانه بود، دقیقاً پیش از شروع دو دقیقه سکوت نواخته میشود.
این سنت برگرفته از آیین نگهبانی شبانه بر فراز پیکر کشتهشدگان است. پاسداری از اجساد نه تنها برای اطمینان از جانباختن آنها، بلکه برای محافظت از حرمت پیکرها در برابر دشمن. پس از دو دقیقه سکوت، قطعه «بیدارباش» (Rouse) نواخته میشود که نمادی از امید، حیات مجدد و زنده نگه داشتن یاد جانباختگان است. اهداء تاجهای گل در کنار «سنگهای یادبود» (Cenotaph)، که در زبان یونانی به معنای مقبره خالی است، نیز بخشی جداییناپذیر از این آیین باستانی به شمار میرود.
روایت کانادا: تجلیل ملی و سنتهای مردمی
در کانادا، روز یادبود ابعادی ویژه و بسیار ملموس دارد. اداره امور کهنهسربازان کانادا این روز را فرصتی برای ادای احترام به تمامی زنانی و مردانی میداند که در جنگهای جهانی، جنگ کره، مأموریتهای حفظ صلح و نبردهای معاصر خدمت کردهاند.
مراسم ملی کانادا با شکوهی خاص در میدان کنفدراسیون اوتاوا و در کنار بنای یادبود ملی جنگ برگزار میشود. در این مراسم که به صورت رسمی به دو زبان انگلیسی و فرانسوی اجرا میشود، فرماندار کل کانادا (به عنوان فرمانده کل نیروهای مسلح)، نخستوزیر، دیپلماتها و «مادر مدال صلیب نقرهای» (به نمایندگی از تمام مادرانی که فرزندانشان را در نبردها از دست دادهاند) حضور مییابند.
یکی از تاثیرگذارترین سنتهای مردمی که پس از احداث «آرامگاه سرباز گمنام» در سال ۲۰۰۰ در اوتاوا شکل گرفت، رفتار شهروندان عادی پس از پایان مراسم رسمی است. مردم گلهای سرخ شقایقی را که بر سینه زدهاند، جدا کرده و روی سنگ قبر سرباز گمنام میگذارند تا تپهای پر از گلهای سرخ بر روی این آرامگاه پدید آید.
چالش تعطیلی عمومی و خط قرمز کریسمس
نحوه مواجهه با روز یادبود در استانهای مختلف کانادا متفاوت است. در حالی که این روز برای کارمندان دولت فدرال و برخی استانها تعطیل رسمی است، در استانهای بزرگی مانند اونتاریو، کبک و مانیتوبا تعطیل عمومی محسوب نمیشود.
نکته جالب اینجاست که «لژیون سلطنتی کانادا» (بزرگترین سازمان کهنهسربازان) خود با تعطیل عمومی شدن کامل این روز مخالف است! رهبران این سازمان بر این باورند که اگر مدارس در این روز دایر باشند، دانشآموزان به صورت منسجم در برنامههای آموزشی و مراسمهای یادبود شرکت کرده و اهمیت تاریخی صلح و فداکاری را درک میکنند. در حالی که تعطیلی کامل ممکن است این مناسبت را به یک روز تعطیل معمولی برای تفریح تبدیل کند. برنامههایی مانند «هیچ سنگی تنها نماند» (No Stone Left Alone) نیز که از سال ۲۰۱۱ آغاز شده، دانشآموزان را تشویق میکند تا با حضور در آرامگاهها و گذاشتن گل شقایق روی سنگ سنگقبرها، پیوند نسلی را حفظ کنند.
علاوه بر این، در فرهنگ عامه، روز یادبود به عنوان یک مرز اخلاقی شناخته میشود. بسیاری از مردم معتقدند آغاز تبلیغات یا نصب تزیینات کریسمس (معروف به Christmas creep) نباید پیش از پایان روز ۱۱ نوامبر رخ دهد تا حرمت یادبود قربانیان جنگ حفظ شود.
روز یادبود بیش از آنکه تجلیل از جنگ باشد، یادآوری بهای سنگین صلح است. گلهای سرخ شقایق که هر ساله بر سینه میلیونها انسان سنجاق میشوند، پیامی روشن دارند: فراموش نکردن کسانی که از جان خود گذشتند تا نسلهای بعدی در آرامش زندگی کنند. این مناسبت به جامعه جهانی یادآوری میکند که صلح دستاوردی اتفاقی نیست، بلکه امانتی گرانبهاست که باید همواره از آن پاسداری کرد.
www.persianmirror.ca
* اخبار و گزارشهای پرژن میرور را در کانال یوتیوب و سایت و صفحات مجازی بخوانید.
واقعیتهای پشتپرده سیاست جدید مهاجرتی کانادا چیست؟
دولت کانادا با رونمایی از برنامه مهاجرتی ۲۰۲۷ تا ۲۰۲۹، ورق را به سود افراد حاضر در داخل کشور برگرداند و راه ورود متقاضیان جدید از خارج را دشوارتر کرده است.
بزرگترین سرمایهگذاری فرهنگی تاریخ کانادا
مارک کارنی، نخستوزیر کانادا، روز سه شنبه ۱۰ نوامبر، در جریان سخنرانی خود در شهر مونترال از اختصاص بودجه بیسابقه ۴میلیارد دلاری به بخش فرهنگ و هنر خبر داد.
نام کاوه مدنی در فهرست ۱۰۰ شخصیت تأثیرگذار جهان در حوزه محیط زیست به انتخاب مجله تایم
انتشار گزارش تاریخی سازمان ملل متحد با عنوان «ورشکستگی آبی جهان» به قلم پروفسور کاوه مدنی و اعطای معتبرترین جایزه آب جهان به وی، توجه جوامع بینالمللی را به یک تحول بنیادی جلب کرده است
سایه تحریمهای آمریکا بر صرافیهای کانادا
اقدام اخیر وزارت خزانهداری ایالات متحده در تحریم هشت شرکت و صرافی فعال در استانهای بریتیش کلمبیا و انتاریو کانادا، پرده از بخش دیگری از شبکه پیچیده مالی ایران در خارج از کشور برداشت.
بودجه جنجالی ۲۰۲۶ کانادا
دولت مارک کارنی که پیشتر وعده بودجهای اقتصادی و متمرکز بر حمایت از کسبوکارهای کوچک و متوسط را داده بود، سند مالی سال ۲۰۲۶-۲۰۲۷ خود را با گرایشی شدیداً اجتماعی و پرهزینه رونمایی کرد.
وقتی الگوریتمها و هوش مصنوعی جای قلم نویسندگان را میگیرند
رسوایی تازه استفاده یک نویسنده شناختهشده از هوش مصنوعی در نگارش رمانش، جامعه ادبی را در شوک فرو برده است.
امضای «پیمان برای آینده» میان کانادا و اروپا در سایه مخالفت چند کشور اروپایی
رهبران کانادا و اتحادیه اروپا در نشست مشترک خود در مونترال، از پیمان جدیدی به نام «ائتلاف برای آینده» رونمایی کردند.
بیست و ششمین جشنواره فیلم دیاسپورا در تورنتو
بیست و ششمین دوره این جشنواره از تاریخ ۵ تا ۸ نوامبر ۲۰۲۶ در مرکز شهر تورنتو برگزار میشود.
چراغ سبز کانادا به ادعای امارات در باره جزایر سهگانه خلیج فارس
سفر رسمی «شیخ خالد بن محمد بن زاید»، ولیعهد ابوظبی به اتاوا و دیدار او با «مارک کارنی»، نخستوزیر کانادا، با امضای یک بیانیه مشترک و ارتقای روابط دو کشور به «شرکت استراتژیک» به پایان رسید.













