يك آرمان و تخيل جديد لازم است

فریده جلایی‌فر- روانشناس و منتقد اجتماعی

ابراهيم گلستان (مد و مه): وقتى نجات دهنده يادش برود سواره بيايد، من حق دارم در قدرت نجات بخشى او شك كنم.

مدتى است گروه انگشت شمارى از اپوزيسيون، روشنفكران و نويسندگان زمان شاه، مرورى بر گذشته را آغاز كرده‌اند. دراين باز گويى‌ها، شمارى از اشتباهات يادآورى مى‌شود تا شايد از تكرار آن‌ها ممانعت شود.

گروهى ديگر گريبان را مي‌درند و بر چسب‌هاى ناعادلانه مى‌زنند!! بى توجه به اين كه مرور اشتباهات گذشته، نشان از بى نقص بودن زمان شاه نيست! اشتباهات گذشته را بيان نكردن، خيانت به نسل جوان ايرانى است.

تداوم جمهورى اسلامى و وضعيت دردناك ايران، نشان از ناتوانى اپوزيسيون دارد، اپوزيسيونى آشفته و در نزاعى مداوم و فرسايشى! 

شايد ما در زمان بر باد رفتن آرزوها و آرمان‌ها زندگى مى‌كنيم! آيا هراس از آنچه شد و سيماى درهم ‌پيچيده‌ى ايران امروز، حتا تخيل يك آرمان جديد را از ما گرفته است؟

بر سر روشنفكران چه آمده و آنها چه مى‌كنند؟ آيا روشنفكران هم گرفتار اقتدار مزمن پدر سالارى هستند؟

آيا روشنفكران و اپوزيسيون زمان شاه، همانها كه انقلاب كردند، همچنان به فرآورده بودن از يك نظام پدرسالارى ادامه مى‌دهند؟ 

اگر پاسخ منفى است چرا اشتباهات را نمى‌گويند و از اشتباهات گذشته، پوزش خواهى نمى‌كنند؟ 

و با آن دسته‌اى كه صادقانه اشتباهات را مرور مى‌كنند همراه نشده و آنها را محكوم و مؤاخذه  مى‌كنند؟ 

اپوزيسيون زمان شاه، چه چپ و چه راست، يك پوزش خواهى بزرگ، به مردم ايران بدهكار است. تا كجا و تا به كى مى‌توان  زير پرچم “انقلاب دزديده شد” سينه زد؟

آيا آنها به مفهوم حقيقى يك رژيم مذهبى و جزم انديش آشنايى داشتند؟ آيا حرفها و كتاب‌هاى آقاى خميني را به درستى خوانده و تجزيه و تحليل كرده بودند؟ آيا شوق تغيير رژيم، منطق و استدلالشان را ناتوان ومعلول كرده بود؟ 

حتا امروز، پس از اين سال‌هاى دردناك‌، گروهى از آنان درك نكرده‌اند كه آن چنان بنويسند و بگويند كه همه‌ى مردم، از تمام طبقات آنها را بفهمند! گويا هنوز در رقابت و و نمايش برترى‌هايشان به يكديگر، آن چنان سرگرمند كه دلى براى مردم نمى‌سوزانند!

آيا مى‌دانيم كه توده‌ى مردم انقلاب كردند، و توده‌ى مردم پايه و اساس هر انقلاب و تغييرى هستند! 

گاه نوشته‌هاى آنها، آنقدر غامض و پيچيده است كه براى فهم آن، بايد چندين مقاله و كتاب خواند! 

آيا يكى از پايه‌هاى تجدد، آسان نويسى و به زبان مردم سخن گفتن نيست؟

گويا جزم انديشى، حتا در گروه‌هاى فاقد گرايش مذهبى هم روالى عادى و كهنه است! 

در انقلاب ٥٧، روشنفكران، صاحبان قلم، سياسيون و مدعيان فهم و دورانديشى، مامور برپايى جمهورى اسلامى بودند، و مردم ازتمام گروها و طبقات به آنها اعتماد كردند. 

كامو:”روشنفكران و نويسندگان، شاهدان اين جهانند، شاهد نه مامور“. 

روشنفكران و سياسيون ما آن‌چنان دلمشغول “انقلاب” بودند كه بد را با بدتر جايگزين كردند. 

آنان با وجودى كه سنگ محرومان، گارگران و… را به سينه مى‌زنند، در ميانه‌ى راه، همه را فراموش كردند. نه تنها مردم را فراموش كردند، بلكه در ميان خودشان هم، بوى قدرت، يك پارچگى و همراهى‌شان را مسموم كرد! بدون تفكر، با كوهى از هيجانات، “انقلاب” مردم را به يك گروه نامردمى هديه دادند! 

و امروز، مرور اشتباهات توسط يك تعداد بسيار محدود، سبب مى‌شود تا گروه جزم انديش و پدر سالار برچسب بر دست، پوزش خواهان را به مسلخى ناعادلانه و وا پسگرا روانه كنند! 

امروز هر روشنفكر و صاحب قلمى بايد مجموعه‌اى از “صداها” باشد، نه منافع يك گروه يا يك حزب و تفكر محدود، وگرنه دوباره همان خواهد شد كه در ٥٧ شد. 

براى پايان دادن به اين درد بزرگ، يك درمان بزرگ لارم است، يك آرمان جديد و انسانى. 

ايران امروز و فردا، داراى قضاوت خواهد بود.