کوچ بی‌سابقه دانشمندان از آمریکا به کانادا

فرار مغزها معکوس شد

در حالی که جامعه علمی ایالات متحده این روزها زیر سایه تصمیمات جنجالی دونالد ترامپ، کاهش بودجه‌های پژوهشی و فشارهای سیاسی قرار گرفته است، دولت کانادا از این فرصت طلایی نهایت استفاده را برده تا نخبگان علمی برجسته را از خاک همسایه جنوبی به کشور خود جذب کند.

ملانی ژولی، وزیر صنایع دولت فدرال، رسماً اعلام کرد که این کشور در گام نخست ۶۴ کرسی پژوهشی ارشد را به دانشمندان برجسته از ۱۳ کشور جهان اعطا کرده است. نکته شگفت‌انگیز این گزارش این است که ۴۸ نفر از این پژوهشگران، مستقیماً استادان و دانشمندانی هستند که دانشگاه‌های مطرح آمریکا را ترک کرده‌اند تا فعالیت‌های خود را در خاک کانادا ادامه دهند.

بودجه‌های میلیونی برای جذب نخبگان جهانی

دولت کانادا برای کشاندن این مغزهای متفکر به کشورش، دست به یک سرمایه‌گذاری بی‌سابقه زده است. این برنامه جدید که تحت عنوان کرسی‌های پژوهشی کانادا (به نام ادی گلدن‌برگ) شناخته می‌شود، یک بودجه عظیم ۱ میلیارد دلاری ۱۲ ساله پشت سر خود دارد.

امتیازات ویژه کانادا برای این دانشمندان شامل موارد زیر است:

 –اختصاص سالانه ۱ میلیون دلار بودجه پژوهشی به هر دانشمند به مدت ۸ سال )مجموعاً ۸ میلیون دلار).

 –اختیار کامل برای ساخت آزمایشگاه‌های مجهز و استخدام تیم‌های کامل از اساتید، دانشجویان و تکنسین‌ها.

ملانی ژولی، وزیر صنایع دولت کانادا، در نشست خبری خود با اشاره به این موضوع گفت: «در شرایطی که برخی کشورها بودجه‌های تحقیقاتی را قیچی می‌کنند و به آزادی علمی پشت می‌کنند، ما سرمایه‌گذاری روی علم و پژوهش را دو برابر کرده‌ایم تا بهترین استعدادهای جهان را جذب کنیم».

یکی از شاخص‌ترین چهره‌های این موج، دکتر پیتر کاروان است. دانشمندی که پس از دو دهه فعالیت در دانشکده پزشکی دانشگاه هاروارد، تصمیم گرفته آمریکا را ترک کند و برای مدیریت مرکز جدید «تصویربرداری و درمان مولکولی» به دانشگاه بریتیش کلمبیا بازگردد. او درباره این تصمیم می‌گوید: «تمام آن ۲۰ سال حضورم در هاروارد، مانند یک مسیر طولانی بود تا دوباره به خانه برگردم».

موج بزرگ تمایل آمریکایی‌ها برای مهاجرت به کانادا

اما داستان فقط به ۴۸ دانشمند محدود نمی‌شود. آمارهای رسمی نشان می‌دهند که فضای سیاسی و اجتماعی حال حاضر در آمریکا، موجی از تمایل به مهاجرت را میان شهروندان این کشور ایجاد کرده است:

– جهش بی‌سابقه جستجوها: پس از تحولات سیاسی اخیر و قطع بودجه‌های آکادمیک در واشنگتن، میزان جستجوی عبارت «مهاجرت به کانادا» در میان کاربران آمریکایی بیش از ۱۲۰۰ درصد رشد داشته است.

– افزایش تقاضای ویزای کار: تقاضا برای دریافت ویزای کاری از سوی متخصصان آمریکایی در حوزه‌های هوش مصنوعی، پزشکی و بیوتکنولوژی ۳۵ درصد افزایش یافته است.

– رشد درخواست اقامت دائم: سالانه بیش از ۱۵ هزار شهروند آمریکایی از طریق برنامه‌های مختلف مهاجرتی رسمی برای دریافت اقامت دائم کانادا اقدام می‌کنند.

کارشناسان بر این باورند که بی‌ثباتی‌های اخیر در واشنگتن باعث شده متخصصان و دانشمندان آمریکایی، کانادا را نه صرفاً به عنوان یک مقصد کاری جدید، بلکه به عنوان یک «پناهگاه امن» برای ادامه زندگی و فعالیت‌های علمی خود ببینند.

گام‌های بعدی: موج دوم جذب در راه است

دولت فدرال کانادا علاوه بر اعطای این کرسی‌ها، نزدیک به ۱۰۰ میلیون دلار سرمایه‌گذاری جدید را هم به بخش علوم زیستی و شرکت‌های بیوتکنولوژی اختصاص داده تا زیرساخت‌های لازم برای این تیم‌های تحقیقاتی فراهم شود.

به گفته مقامات کانادایی، این تازه اول راه است و موج دوم اسامی پژوهشگران جذب‌شده در پاییز امسال اعلام خواهد شد. اتفاقی که نشان می‌دهد تغییر سیاست در واشنگتن، در حال تبدیل شدن به بزرگ‌ترین فرصت تاریخی کانادا برای تبدیل شدن به قطب علمی جدید در آمریکای شمالی است.

www.persianmirror.ca

* اخبار و گزارش‌های پرژن میرور را در کانال یوتیوب و سایت و صفحات مجازی بخوانید.