سمیرامیس کیا و جایزه بهترین کارگردانی برای فیلم چاره

سمیرامیس کیا، فیلمساز جوان ایرانی-کانادایی است که پله‌های موفقیت را آرام و بی حاشیه بالا می‌رود. سمیرا سال ۲۰۱۲ با تخصص معماری به کانادا مهاجرت کرده است، اما مدتی بعد با رها کردن معماری به سینما، علاقه همیشگی‌اش، رو کرده است. تحصیلات سینمایی را در رشته فیلم در دانشگاه یورک انجام داده و پس از ساختن چند فیلم کوتاه، که در جشنواره‌های مختلف نمایش داده شدند و جوایزی هم دریافت کرده است. سمیرامیس حالا با نخستین فیلم بلند خود که هم‌اکنون در جشنواره‌های سینمایی در مرحله پخش و نمایش است، جایزه بهترین کارگردانی برای فیلم کوتاه «چاره» را در فستیوال «زنان در فیلم و تلویزیون-تورنتو» دریافت کرده است.

سمیرامیس کیا، در متنی که اختصاصی برای پرژن میرور فرستاده در باره فیلم «چاره» و مسیر انتخاب موضوع و تهیه آن می‌نویسد:

فیلم «چاره» نخستین فیلم کوتاهی است که در ایران کارگردانی کردم. پیش از آن تهیه‌کنندگی یک فیلم کوتاه دیگر را برعهده داشتم، اما آن دوران هم‌زمان با کرونا بود و امکان سفر وجود نداشت. سال ۲۰۲۳ایده اولیه «چاره» را بر اساس یک داستان شخصی نوشتم. خوشبختانه این پروژه مورد حمایت شورای هنر انتاریو قرار گرفت و در ادامه نیز برای تکمیل فیلم از شورای هنر تورنتو کمک دریافت کردیم و توانستیم فیلم را به پایان برسانیم.

«چاره» در جشنواره‌های مختلفی در تورنتو و خارج از تورنتو به نمایش درآمد و در نهایت به عنوان یکی از شش فیلم منتخب برنامه سالانه WIFT Showcase انتخاب شد.
Women in Film & Television Toronto یا WIFT+ Toronto سازمانی است که از زنان و افراد دارای تنوع جنسیتی در حوزه سینما، تلویزیون و رسانه‌های تصویری حمایت می‌کند. برنامهWIFT Showcase یکی از مهم‌ترین رویدادهای این سازمان است که در آن فیلمسازان منتخب آثار خود را برای مخاطبان، تهیه‌کنندگان و فعالان صنعت سینما نمایش می‌دهند و فرصتی برای دیده‌شدن و شبکه‌سازی فراهم می‌شود. خوشبختانه فیلم «چاره» موفق به دریافت جایزه بهترین کارگردانی شد و واکنش بسیار خوبی از سوی مخاطبان و هیئت داوران دریافت کرد.

فیلم «چاره» درباره زنی به نام لیلاست که برای به دست آوردن حق حضانت فرزندش، ناچار به انتخابی دشوار می‌شود.

ایده اولیه فیلم بسیار شخصی بود و از داستان زندگی یکی از نزدیکانم شکل گرفت. اما در مسیر نگارش فیلمنامه و گفتگو با تعدادی از وکلا و زنانی که تجربه مشابهی داشتند، به نکته مشترکی رسیدم. یکی از وکلای زن به من گفت که در مسئله حضانت و سرپرستی کودک، موانع قانونی بسیاری برای زنان وجود دارد. در بسیاری از موارد، مادران توانایی و صلاحیت بیشتری برای نگهداری از فرزند دارند، اما به دلیل ساختارهای قانونی و اجتماعی، ناچارند برای رسیدن به حق خود از مسیرهای پیچیده و فرساینده عبور کنند. «چاره» در واقع روایت همین مسیر است؛ راهی که یک زن برای رسیدن به فرزندش طی می‌کند.

در بسیاری از آثارم، زنان در مرکز روایت قرار دارند؛ زنانی که با وجود تمام فشارها، خشونت‌ها و محدودیت‌ها ایستاده‌اند و با درایت، صلابت، مهر و عطوفت، بخشی از تاریخ ما را ساخته‌اند. برای من این حضور زنانه، دری به سوی نور و امید است. فکر می‌کنم در اوج تاریکی و ناامیدی، چیزی که می‌تواند ما را نجات دهد، کیفیتی از همین جنس است؛ چیزی فراگیر، انسانی و نجات‌بخش، شبیه آغوش مادر.

اگر به آنچه مردم ایران در سال‌های اخیر از سر گذرانده‌اند فکر کنیم — از سرکوب و خشونت حکومتی گرفته تا کشتار، جنگ، اعدام و نابودی سرمایه‌های انسانی و فرهنگی — به نظرم ریشه بسیاری از این خشونت‌ها در فاصله گرفتن از همان جهان زنانه و مادرانه است. جهانی که ذاتش بر مراقبت، همدلی و زندگی استوار است، نه بر سلطه و حذف. برای من، صحبت کردن درباره این جهان و حرکت به سوی ارزش‌های زنانه اهمیت زیادی دارد؛ جهانی دور از ایده‌های تمامیت‌خواه، جهانی که دربرگیرنده همه است؛ چیزی شبیه آغوش مادر، جایی که از دل آن نور و امکان رهایی جوانه می‌زند.

* اخبار و گزارش‌های پرژن میرور را در کانال یوتیوب و سایت و صفحات مجازی persianmirror.ca بخوانید.