یکی از کهنسال‌ترین مهاجران ایرانی-کانادایی در ۱۱۳ سالگی درگذشت

Aug 17, 2019

محمد تاج‌دولتی

انسان‌هایی که در جهان زندگی پس از صد سالگی را تجربه می‌کنند، کم شمارند. در این میان مردانی که از مرز صد سالگی عبور می‌کنند کم شمارترند. تعداد ایرانیانی که یک قرن زندگی را پشت‌سر می‌گذارند از میانگین کهنسالان صد سال به بالا در جهان کم‌تر است. و طبعا در میان ایرانیان مهاجر، کهنسالان بالای صد سال نادرند.

یکی از کهنسال‌ترین مردان ایرانی( اگر نه کهنسال‌ترین) دو روز پیش در شهر تورنتو در سن ۱۱۳ سالگی آخرین برگ دفتر زندگی‌اش را نوشت و رفت.

محمد محی‌الدین، متولد سال ۱۲۸۶ شمسی برابر با ۱۹۰۶ میلادی بود. یعنی در سالی که انقلاب مشروطه در ایران پا می‌گرفت در شهر تفرش به دنیا آمده بود.

در سال ۱۳۱۴ شمسی از دانشکده افسری دوران رضا شاه با درجه ستوان دومی فارغ‌التحصیل شده بود و تا درجه امیری در ارتش خدمت کرده بود.

محمد محی‌الدین را در بحبوحه‌ی صد و شش- هفت سالگی چند بار دیده بودم و دو سه بار ساعاتی با هم گپ زده بودیم. در سال‌هایی که در بنیاد پریا بودم، روزهای جمعه هرهفته روز شهروندان ارشد بود. ۵۰-۶۰ نفری از زنان و مردان سالمند جامعه ایرانی- کانادایی بزرگشهر تورنتو از صبح می‌آمدند و دورهمی داشتند با بازی و سرگرمی و  دیدار و نقل خاطرات، تا ساعات عصر که برخی‌هاشان به سختی دل می‌کندند که بروند.

در یکی از همین جمعه‌های شلوغ و پر رفت و آمد، میان تلفن‌ها و کارهای گوناگون در دفتر بنیاد مشغول بودم که آقای محی‌الدین( که با اعضای خانواده‌شان آشنا بودم و خود ایشان را هم چند بار دیده بودم)، با پرونده‌ای زیر بغل وارد شد و گفت فلانی شما هستی؟ گفتم بله. گفت آقای تبریزی(بنیانگذار و مدیرعامل بنیاد) گفته بیایم پیش شما.

نشست و بلافاصله پوشه زیر بغل‌اش را گشود و ده‌ها صفحه کاغذ دست‌نویس را بیرون آورد و گفت می‌خواهم کتابم را چاپ کنم. گفتم ما که اینجا کتاب چاپ نمی‌کنیم. محکم گفت:«می‌دانم. آقای تبریزی گفته شما که اهل قلم و نوشتن هستی این نوشته‌ها را ببینی و نظرت را بگویی که چطور باید برای چاپ آماده شود».

گفتم امروز که با این شلوغی فرصت نیست صحبت کنیم. شما در میان دوستان هم سن و سال باشید تا وقتی خلوت‌تر شد با هم صحبت کنیم. برخاست و گفت وسط هفته بیایم خوب است؟ گفتم بله. برخاست و نوشته‌ها را لای پوشه گذاشت و از دفتر خارج شد.

GreenFlow

چند روز بعد آمد. نشستیم به صحبت. شیرین سخن بود و شروع کرد خودش را معرفی کردن و توضیح داد که این نوشته‌ها خاطرات بیش از ۸۰ سال زندگی اوست و می‌خواهد برای نسل جوان بازگو کند. چند صفحه از دست‌نویس‌هایش را داد که بخوانم و مفصل در باره‌شان توضیح می‌داد.

می‌دانستم که یکی از ویژگی‌های کهنسالی فراموش کردن خاطرات نزدیک و به خاطر داشتن دقیق خاطرات دور و گذشته است. اما باور نمی‌کردم که کسی در سن صد و شش هفت سالگی تا حد شگفت‌انگیزی خاطرات ۷۰ یا ۸۰ سال پیش را بیاد داشته باشد و انگار که فیلمی در پشت پرده چشمانش نمایش داده می‌شود، جزئی‌ترین نکته‌های یک رویداد یا ترسیم چهره و اخلاق و کردار فردی را به دقت بازگو کند.

دیدار‌هایمان یکی دو جلسه دیگر هم ادامه داشت و با هر پرسش کنجکاوانه من انباری از خاطره‌های دور زندگی حرفه‌ای و نظامی و وضعیت اجتماعی دوران رضا شاه را تعریف می‌کرد. از ایران که صحبت می‌کرد قطره اشگی از چشمانش سرازیر می‌شد. در این فکر بودم که با فرزند مرحومش و دیگر اعضای خانواده صحبت کنم تا اگر موافق باشند و باشد، حرف‌ها و خاطرات شفاهی‌اش را ضبط و ثبت کنم.

مدتی گذشت و دیگر خبری از آقای محی‌الدین نشد. سراغش را گرفتم و گفتند کهولت سن یاری‌اش نمی‌کند. اما سرحال بود و قبراق. می‌گفت هرگز بیمار نشده و دارو مصرف نکرده است. حس شنوایی‌اش ضعیف بود اما سمعک و عینک نداشت. رفتارهای نظم نظامی را در صحبت کردن و راه رفتن و برخوردها سعی می‌کرد حفظ کند.

گذشت تا مراسم جشن نوروزی سال ۲۰۱۸ که از طرف نخست وزیر سابق انتاریو و دکتر رضا مریدی ترتیب یافته بود که دوباره آقای محی‌الدین را دیدم. سلامی دادم و خودم را معرفی کردم که طبعا به خاطر نیاورد.

برادرم جمشید که عکاس است و با من بود را به آقای محی‌الدین معرفی کردم و خواستم اجازه دهد چند عکس از او بگیرد. دوربین را که دید گفت «بله حتما. این‌طور بنشینم خوب است؟» گفتم بله فقط اگر ممکن باشد کلاه شاپوی خودتان را هم بگذارید سرتان. لبه کلاهش را درست کرد و برسر گذاشت با ژستی آماده و گفت:«ولی پاپیون ندارم». گفتم مهم نیست همین‌طور خیلی خوب است. 

تصویرهایی که در اسلاید شو این مطلب هست، حاصل آخرین دیدار ما با آقای محمد محی‌الدین بود.

ایرانی مهاجری، که به احتمال بسیار کهنسال‌ترین مهاجر ایرانی بود که با دنیایی خاطره و سرشار از حس میهن دوستی، در سیزدهمین سال سده دوم زندگی‌اش، در آرامش و میان عزیزانش درگذشت. یادش گرامی.

آیا این آغاز به پایان رسیدن حکومت روحانیون است؟

آیا این آغاز به پایان رسیدن حکومت روحانیون است؟

در طول دوران حکومت جمهوری اسلامی، اعتراضات زیادی صورت گرفته که پس از چند روز با سرکوب نیروهای امنیتی و نظامی جمهوری اسلامی و به جا گذاشتن تعدادی کشته، زخمی و زندانی به پایان رسیده و به ظاهر اوضاع به حالت عادی بازگشته است.

راهپیمایی اول اکتبر در تورنتو

راهپیمایی اول اکتبر در تورنتو

حضور بیسابقه ایرانیان بزرگشهر تورنتو در حمایت از خیزش مردم ایرانفراخوان تجمعات و راهپیمایی‌های اعتراضی هماهنگ روز شنبه ۹ مهرماه (اول اکتبر) در بیش از ۱۵۰ شهر جهان برگزار شد. در شهر تورنتو حضور بیش از ۵۰ هزار ایرانی و غیر ایرانی در راهپیمایی اعتراضی رکوردی بیسابقه در...

کالج پرستاری انتاریو پرستار خارجی می‌پذیرد

کالج پرستاری انتاریو با تایید وزیر بهداشت این استان دست به تغییر قوانین خواهد زد تا در سریعترین زمان ممکن از خارج از کشور هزاران پرستار آموزش دیده را برای کار وارد کانادا کند.

ثروتمندان جهان به کدام کشورها مهاجرت می‌کنند؟

ثروتمندان جهان نیز مانند دیگر افراد جامعه جهانی دست به مهاجرت می‌زنند، اما مسیر و علت مهاجرت برای افراد کم درآمد، متخصص و ثروتمند همیشه یکسان نیست.

برندگان جوایز فستیوال بین‌المللی فیلم در تورنتو

دومين دوره فستیوال بین‌المللی فیلم AGIFF روز یکشنبه سوم ژوئیه ۲۰۲۲ در تورنتو پایان یافت و جوایز برندگان بخش‌های مختلف اهداء شد.

انتاریو همچنان محافظه‌کار خواهد بود

حزب محافظه کار انتاریو به رهبری داگ فورد با کسب ۸۳ کرسی از ۱۲۴ کرسی پارلمان پرجمعیت‌ترین و بزرگترین استان کانادا، برای چهار سال دیگر دولت را در دست خواهد داشت.

مردم کانادا نگران بازپرداخت کمک‌های اضطراری دولتی هستند

مردم کانادا به ویژه افرادی که با شروع همه گیری بیماری کووید-۱۹ بیکار شدند و از دولت کمک‌های مالی دریافت کردند، نگران بازپرداخت این مبالغ به اداره مالیات کانادا هستند.

خالق دایی‌جان ناپلئون در سن ۹۴ سالگی درگذشت

ایرج پزشک‌زاد، نویسنده برجسته ادبیات معاصر ایران و خالق رمان مشهور دایی‌جان ناپلئون، روز چهارشنبه، ۱۲ ژانویه ۲۰۲۲ در شهر لس‌آنجلس درگذشت.

کانادا روز خاکسپاری الیزابت دوم را عزای ملی اعلام کرد

جاستین ترودو، نخست وزیر کانادا، روز دوشنبه ۱۹ سپتامبر، روز خاکسپاری ملکه بریتانیا را روز عزای ملی و تعطیل عمومی ادارات دولتی اعلام کرد.

جشنواره کولتورا، پیش‌درآمد فستیوال تابستانی تموز

کولتورا فستیوال، یک جشنواره موسیقی است که هر سال روزهای جمعه در تابستان با شرکت هنرمندانی از اقوام و ملیت‌های گوناگون ساکن کانادا، در میدان مل‌لستمن شهر تورنتو برگزار می‌شود.

کانادا چگونه باید از مردم ایران حمایت کند

کانادا چگونه باید از مردم ایران حمایت کند

بیش از سی تن از فعالان دانشگاهی، فرهنگی،سیاسی و اجتماعی جامعه ایرانیان کانادا با امضای نامه‌ای خطاب به آقای جاستین ترودو نخست وزیر، درخواست‌های مشخصی را مطرح کرده‌اند و خواسته‌اند دولت کانادا فوراً به موارد درخواست شده عمل کند.

فرش قرمز دولت کانادا برای عوامل جمهوری اسلامی 

فرش قرمز دولت کانادا برای عوامل جمهوری اسلامی 

حضور افراد وابسته و شبکه‌های لابیگر جمهوری اسلامی در کانادا گسترده‌تر از آن است که در افکار عمومی در باره آن صحبت می‌شود.
در سکوت و بی‌اعتنایی اغلب رسانه‌ها، به نظر می‌رسد برخی روزنامه‌نگاران کانادایی توجه بیشتری به این موضوع پیدا کرده‌اند.

به خبرنامه پرژن میرور بپیوندید

Join our mailing list to receive the latest news and updates

You have Successfully Subscribed!

Share This

Share This

Share this post with your friends!