سه کمپانی تولید سیگار کانادا باید بیش از ۱۵ میلیارد دلار خسارت پرداخت کنند

دادگاه تجدیدنظر استان کبک با صدور یک رأی تاریخی، شکست بزرگی برای صنعت سیگار سازی کانادا رقم زده است.

بر اساس رأیی که روز جمعه گذشته از طرف دادگاه تجدیدنظر استان کبک صادر شد، سه شرکت تولید سیگار  Imperial Tobacco،JTI-Macdonald، و Rothmans-Benson&Hedges  ملزم به پرداخت میلیارد‌ها دلار خسارت به مصرف‌کنندگان سیگار این سه کمپانی شده‌اند.

در ماه ژوئن سال ۲۰۱۵، آقای برایان ریوردان، یکی از قضات دادگاه عالی استان کبک، دستور داده بود تا این سه کمپانی بیش از ۱۵ میلیارد دلار به مشتریان خود اعم از اینکه بیمار شده‌اند و یا اعتیاد پیدا کرده‌اند، پرداخت کنند.
در آن زمان، این حکم به عنوان بزرگ‌ترین دعوی حقوقی تاریخ قضایی کانادا، که نتیجه آن متوجه گروه بخصوصی از مردم می‌شود، شناخته شد.

خانم لیز بلِز، بیوه یکی از افرادی که بر اثر بیماری ناشی از مصرف سیگار این کمپانی‌ها فوت کرده، گفته است از اینکه همسر وی نمی‌تواند در این لحظه حضور داشته باشد متأسف است. ژان ایو بلِز، همسر این زن، که یکی از شاکیان اصلی این پرونده بود، در سپتامبر سال ۲۰۱۲ در سن ۶۸ سالگی بر اثر سرطان ریه جان سپرد.

همسر این فرد گفته است:«در طول دادگاه، کمپانی‌های تولید سیگار می‌گفتند که مقصر خود مصرف‌کنندگان بوده‌اند، اما من چنین اعتقادی ندارم. آنها با سیگاری‌ها قایم موشک بازی کردند».
وی گفته است همسر او در سال ۱۹۵۰ هنگامی که مردم از خطرات سیگار اطلاع نداشتند، شروع به مصرف سیگار کرده بود، و به‌رغم سه‌بار تلاش برای ترک سیگار، موفق نشده بود اعتیاد به سیگار را ترک کند. او گفته است که کمپانی‌های تولید سیگار «دروغگو» هستند.

آقای فیلیپ ترودل، وکیل شاکیان سیگاری، که این دعوی حقوقی را به جریان انداخته است، تصمیم دادگاه تجدید نظر استان کبک را یک پیروزی کامل خوانده است. به گمان او پس از رأی صادره، مجموع خسارت قابل پرداخت توسط کمپانی‌های تولید سیگار به بیش از ۱۷ میلیارد دلار خواهد رسید.
وی اضافه کرده است:« این خبر بسیار فوق‌العاده‌ای برای قربانیانی است که مدت زمان زیادی در انتظار بودند. واضح است که ما از این نتیجه خوشحال هستیم».

گروه پنج نفره قضات دادگاه تجدید نظر تأیید کردند که این سه کمپانی در انجام وظیفه خود برای مطلع کردن مشتریان از خطرات مصرف سیگار کوتاهی کرده‌اند و در مورد اینکه نشان دهند مشتریان آنها نیز از خطرات مصرف سیگار آگاه شده‌اند، نیز کوتاهی کرده‌اند.

کمپانی Rothmans-Benson&Hedges این رأی دادگاه را مردود دانسته و اعلام کرده است که به دادگاه عالی کانادا درخواست تجدیدنظر خواهد داد.
پیتر لوونگو، مدیر عامل این شرکت تولید کننده سیگار، در بیانیه‌ای گفته است:« تصمیم دادگاه تجدید نظر استان کبک تغییرات عمده‌ای در اصول قانون دعوی حقوقی دسته جمعی ایجاد خواهد کرد و اجازه خواهد داد تا خسارت بسیار گسترده‌ای، بدون اثبات حق حتی یک نفر از گروه شاکیان، به آنها پرداخت شود. ما بر این باور هستیم که این تغییر بی‌سابقه در قانون توسط دادگاه عالی کانادا بررسی و برگشت داده خواهد شد».

از سوی دیگر، اریک گونیون، سخنگوی کمپانی  Imperial Tobacc نیز گفته است که این شرکت از رأی دادگاه ناامید شده است. وی در گفتگو با خبرنگاران گفته است:«ما نشان دادیم که مصرف‌کنندکان بزرگسال برای دهه‌های متوالی از خطرات همراه با مصرف سیگار مطلع بوده‌اند. ما می‌دانیم که این دولت فدرال بوده است که به ما مجوز داده است تا در این بازار فعالیت کنیم و پیرو قوانین و مقررات بوده‌ایم».

کمپانی JTI-Macdonald نیز در بیانیه‌ای گفته است که:«از پایه و اساس با تصمیم دادگاه مخالف است». دو شرکت JTI و Imperial نیز اعلام کرده‌اند که درخواست تجدید نظر به دادگاه عالی کانادا را مدنظر قرار داده‌اند.

رأی روز جمعه آخرین مرحله در پرونده‌ای بوده است که بیش از بیست سال است در دادگاه مطرح بوده است. این پرونده در سال ۱۹۹۸ باز شده است ولی در سال ۲۰۱۲ در دادگاه به بحث گذاشته شد، و حدوداً یکصد هزار نفر مصرف کننده سیگار که بین سال‌های ۱۹۵۰ و ۱۹۹۸ سیگار می‌کشیده‌اند را شامل می‌شود.

این سه کمپانی تولید سیگار در دو پرونده به طور همزمان مورد شکایت قرار گرفته بودند. یک پرونده توسط افرادی که به مصرف سیگار اعتیاد پیدا کرده بودند و قادر به ترک نبودند و پرونده دوم توسط افرادی که بر اثر مصرف سیگار به سرطان و بیماریهای تنفسی مبتلا شده بودند.

حدود ۷۶ شاهد در دادگاه عالی استان کبک در این پرونده شهادت داده‌اند، و تقریباً ۴۳ هزار مدرک به عنوان سند، از جمله اسناد داخلی این سه کمپانی که نشان می‌داد مصرف کنندگان از خطرات همراه با مصرف سیگار اطلاع نداشتند و یا متوجه آنها نمی‌شدند، وجود داشته است.